Analiza finansowa

Badanie bieżącej sytuacji finansowej przedsiębiorstwa jest jednym z kluczowych etapów analizy fundamentalnej. Ze względu na złożoność tego typu analizy postanowiłem podzielić ją na kilka podkategorii.

     Analiza finansowa składa się z kilku etapów, do których zaliczyć możemy:

- analiza wstępna

- analiza sytuacji majątkowej 

- analiza rentowności

- analiza płynności finansowej

- analiza zadłużenia

- analiza efektywności/obrotowości/ aktywności

- analiza wskaźników rynkowych 

 

     Jako, że przeprowadzenie całej analizy finansowej jest procesem bardzo pracochłonnym w tym artykule chciałbym szczególnie zająć się charakterystyką tej metody badawczej i przystąpić do analizy wstępnej. Najpierw jednak postaram się odpowiedzieć na najczęściej zadawane pytania w związku z analizą finansową przedsiębiorstw notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych.

Jaki horyzont czasowy badań wybrać? Otóż w literaturze odnajdziemy zalecany okres badań na przełomie 3-5 lat w celu lepszej identyfikacji panujących trendów i oceny zachodzących w przedsiębiorstwie zmian. Ten sam okres badań osobiście preferuje w analizie finansowej raportów kwartalnych.

 

Gdzie odnajdę dane potrzebne do analizy? Wszystkie niezbędne dane możecie odnaleźć na głównej stronie wybranego przedsiębiorstwa notowanego na GPW w zakładce Relacja Inwestorskie > Raporty okresowe. Aby sprawdzić jakie spółki są notowane na GPW zachęcam do odwiedzenia strony www.gpw.pl.

 

Z jakiej literatury mogę korzystać odnośnie analizy finansowej? osobiście polecałbym książke W. Gabrusewicza "Podstawy Analizy Finansowej" - jednakże książek wartych uwagi o tej tematyce jest naprawdę sporo, większość postaram się zamieścić na liście w swoim kolejnym artykule.

 

Jak interpretować otrzymane wyniki? Istnieje kilka sposobów. Pierwszy z nich to odniesienie do zakresu wyników zalecanych przez literaturę, np. wskaźnik bieżącej płynnosci na poziomie 1,5-2,0. Kolejnym ze sposobów jest porównanie otrzymanych wyników do średniej branżowej, obliczonej na podstawie podobnych przedsiębiorstw. Tą drogą możemy odnieść sytuację finansową analizowanej spółki do sytuacji innych przedsiębiorstw. Oprócz tego możemy dokonywać oceny na podstawie danych z przeszłości (ex post) oraz na podstawie opublikowanej przez spółkę prognozy finansowej - o ile taka publikacja miała miejsce.

 

Ile trwa przeprowadzenie analizy finansowej przedsiębiorstwa? Kwestia bardzo subiektywna. Zazwyczaj kilka- kilkanaście godzin w zależności od dokładności badań, użytych wskaźników, okresów czasowych badań itp. im większe doświadczenie analityka tym krótszy jest w praktyce ten proces.

 

ANALIZA WSTĘPNA

      Do analizy wstępnej możemy zaliczyć analizę przepływów pieniężnych, o której pisałem TUTAJ, analizę wstępną sprawozdań finansowych oraz analizę przyczynowo skutkową deterministyczną lub stochastyczną. Te ostatnie wymagają dużego wkładu czasowego i umiejętności badacza, zwłaszcza odnośnie wiedzy statystycznej, matematycznej i ekonometrycznej. Skupmy się jednak na ocenie podstawowych sprawozdań finansowych, z których to wyróżniamy:

- bilans

- rachunek zysków i strat

- zestawienie przepływów pieniężnych

     od jakiegoś czasu w publikacjach przedsiębiorstw wymagane są także zmiany w kapitale własnym - którymi zajmować się nie będziemy. 

 

Analiza bilansu, bilans czyli zestawienie aktywów i pasywów przedsiębiorstwa, przy czym obie te strony muszą być zawsze sobie równe. Na podstawie poniższego grafu przeprowadzimy wstępną ocenę bilansu losowo wybranego przedsiębiorstwa. Wykorzystam tutaj analizą pionową, w której określa się udział danej wielkości w innej. Np. procentowy udział zapasów w aktywach obrotowych.

bilans

       Wybrane dane finansowe zostały zaprezentowane w postaci tabelarycznej. W celu przeprowadzenia analizy pionowej zbadajmy strukturę aktywów obrotowych analizowanej spółki w roku 2012 oraz 2013 i dokonajmy niezbędnych interpretacji.

       Na podstawie powyższych wykresów możemy stwierdzić, że:

- Udział należności krótkoterminowych w aktywach obrotowych spadł o 1 % w stosunku do roku 2012.

- Udział zapasów spadł o 8 p.p. w roku 2013 w stosunku do roku 2012.

- Udział środków pieniężnych wzrósł o 8 p.p. w stosunku do roku poprzedniego. 

- Udział rozliczeń międzyokresowych wzrósł o 1 p.p w stosunku do roku 2012.

 

     Podobne badania analityk powinien przeprowadzić również odnośnie aktywów trwałych, oraz pasywów przedsiębiorstwa, zaznaczając wyraźny podział na kapitał własny oraz kapitały obce.

    Rachunek Zysków i Strat, na którego podstawie dokonamy analizy poziomej przedsiębiorstwa, czyli innymi słowy obliczymy wskaźniki dynamiki lub tempa zmian dla wybranych okresów.

rachunek zysków i strat

     Zbadać dynamikę możemy wyłącznie za okresy: 2011, 2012, 2013. Nie jest to możliwe dla roku 2010 gdyż nie posiadamy danych za rok poprzedni. Tabela określająca dynamikę rachunku zysków i strat (analizę poziomą) wyglądać będzie następująco:

       Na podstawie przeprowadzonej analizy rachunku zysków i strat możemy stwierdzić m.in. że:

- Przychody ze sprzedaży spadły o 6,5% w roku 2013 w stosunku do roku poprzedniego.

- Zysk operacyjny w roku 2013 wzrósł o 20,2% w stosunku do roku poprzedniego.

- Zysk netto wzrósł o niespełna 10% w stosunku do roku 2013.

 

      Analiza pozioma powinna być również przeprowadzona w stosunku do bilansu i zestawienia przepływów pieniężnych. Natomiast zbadanie wstępne tych części sprawozdań finansowych jest prawidłowo przeprowadzonym wstępem analizy finansowej przedsiębiorstwa. Warto pamiętać o zaprezentowaniu otrzymanych wyników w postaci graficznej aby łatwiej było interpretować trendy i oceniać zmiany a przełomie minionych lat.

 

Podsumowanie 

          Podsumowując analiza finansowa jest dość pracochłonnym i wymagającym pewnej wiedzi procesem. Choć w tym artykule zinterpretowana została jedynie analiza wstępna, to zapraszam do zapoznania się z resztą tej metody oceny kondycji finansowej przedsiębiorstwa. Poniżej przedstawiam odnośniki do podstawowych działów analizy fundamentalnej:

- analiza sytuacji majątkowej

- analiza rentowności

- analiza płynności finansowej

- analiza zadłużenia

- analiza obrotowości

- analiza wskaźników rynkowych

Write a comment

Comments: 5
  • #1

    Benjamin (Thursday, 13 March 2014 23:13)

    Świetnie opisane! Im łatwiejszy język, tym lepiej! :)
    Czekam jednak z niecierpliwością na rozwinięcie tematyki dotyczącą analizy przyczynowo - skutkową deterministyczną lub stochastyczną :P

  • #2

    Paweł Węgrzyn (Sunday, 16 March 2014 19:48)

    Analiza przyczynowo - skutkowa przy użyciu najdokładniejszych metod stochastycznych została już dokładnie opisana w kolejnym artykule. Ciężko jednak jest omówić taki temat "łatwym językiem" :P

  • #3

    Dawid (Sunday, 17 May 2015 14:01)

    Pawle, nie żebym się czepiał, ale należności nie spadły o 1% a o 1 punkt procentowy. Różnica jest zasadnicza :)

    Poza tym pozdrawiam, wartościowy blog!

  • #4

    Paweł (Sunday, 17 May 2015 18:12)

    Dawid,

    Oczywiście, masz racje! Dziękuje bardzo za zwrócenie uwagi.

    Również pozdrawiam

  • #5

    Krzysztof (Thursday, 22 September 2016 00:19)

    Witam.

    Pisze Pan, że w literaturze można odnaleźć informację, że powinno się brać pod uwagę dłuższy okres (3-5 lat). Mógłby Pan dokładniej powiedzieć, gdzie można znaleźć taką informację?

    Pozdrawiam.